EuPF: vrijstelling hergebruikplicht palletfolie stap vooruit, maar zorgen over grensoverschrijdend transport blijven

De Europese Commissie heeft een gedelegeerde handeling aangenomen die bedrijven vrijstelt van de 100 procent hergebruikverplichting voor palletwikkelfolie en omsnoeringsband bij nationaal transport en transport tussen gelieerde bedrijven binnen de EU. Brancheorganisatie European Plastic Films (EuPF) verwelkomt het besluit, maar uit stevige kritiek op het uitblijven van een vergelijkbare uitzondering voor grensoverschrijdend transport tussen verschillende bedrijven.

De vrijstelling heeft betrekking op artikel 29(2) en (3) van de Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR). Daarnaast verduidelijkt de Commissie dat deze toepassingen ook niet onder de 40 procent hergebruikdoelstelling van artikel 29(1) vallen. Voor grensoverschrijdend transport tussen niet-gelieerde ondernemingen in twee EU-lidstaten blijft die 40 procent-doelstelling echter wel van kracht.

Volgens EuPF erkent de Commissie met de vrijstelling impliciet dat een algemene hergebruikverplichting voor palletwikkelfolie in de praktijk niet werkbaar is bij binnenlands en intragroepstransport. “Dezelfde argumenten gelden voor grensoverschrijdend transport binnen de EU,” stelt Thomas De Meester, Head of EuPF. “Het negeren daarvan kan leiden tot hogere emissies, miljarden aan extra kosten en een verslechtering van de concurrentiepositie van de Europese industrie.”

Hogere emissies bij hergebruik

EuPF verwijst naar een onafhankelijke levenscyclusanalyse (LCA) waaruit blijkt dat herbruikbare alternatieven de uitstoot van broeikasgassen met circa 35 tot meer dan 1700 procent kunnen verhogen ten opzichte van huidige recyclebare eenmalige oplossingen. Dat zou vooral komen door het gebruik van zwaardere materialen, een lagere pallet-efficiëntie en extra transportbewegingen voor retourlogistiek en reiniging.

Omdat artikel 29(1) juist ziet op grensoverschrijdend transport — waar de afstanden doorgaans groter zijn dan bij nationaal vervoer — zouden de milieueffecten volgens EuPF verder toenemen.

Miljarden aan extra kosten

Naast milieueffecten wijst de sectororganisatie op substantiële economische gevolgen. Een analyse in acht sectoren — waaronder landbouw, bouw, zuivel, glas, kunststoffen, retail en gebotteld water — schat de extra jaarlijkse kosten op circa 4,9 miljard euro.

Daarnaast zou de omschakeling naar herbruikbare palletverpakkingen investeringen van 4,7 tot 5,3 miljard euro vergen, bovenop reguliere vervangingsinvesteringen. Ook zou geautomatiseerde apparatuur voortijdig moeten worden afgeschreven, met een geschatte restwaarde van circa 1 miljard euro op EU-niveau. Omdat gepalletiseerd transport sectoroverstijgend wordt ingezet, verwacht EuPF dat de totale impact op de Europese economie nog aanzienlijk hoger ligt.

Exportgerichte bedrijven zouden bovendien met extra complexiteit te maken krijgen, omdat herbruikbare verpakkingen in de praktijk niet eenvoudig uit derde landen kunnen worden teruggehaald. Dat zou leiden tot parallelle systemen voor EU- en niet-EU-markten.

Oproep tot heroverweging

In recente politieke discussies, onder meer tijdens de Antwerp European Industry Summit, is volgens EuPF het belang van concurrentiekracht en vereenvoudiging van regelgeving benadrukt. Het handhaven van de hergebruikdoelstelling voor grensoverschrijdend transport zonder herbeoordeling van de onderliggende data staat daar volgens de organisatie op gespannen voet mee.

EuPF roept de Europese Commissie daarom op de beschikbare wetenschappelijke en economische onderbouwing opnieuw te beoordelen en, indien nodig, met een aanvullende gedelegeerde handeling ook artikel 29(1) aan te passen.